(Ông): Phùng Xuân Minh. [Chủ Tịch HĐQT PT Group & Saigon Ratings].
Để mô hình tăng trưởng kinh tế mới trong Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc được hiện thực hóa, Việt Nam cần tập trung nguồn lực vào những lĩnh vực có sức lan tỏa lớn, dẫn dắt đầu tư, nâng cao năng suất và mở rộng không gian phát triển. Trong đó, hạ tầng giao thông, năng lượng, thị trường tài chính, các cực tăng trưởng đô thị và Trung tâm tài chính quốc tế giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
Những lĩnh vực này không chỉ trực tiếp tạo ra tăng trưởng, mà còn là nền tảng để công nghiệp hiện đại, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số phát triển.
1. Phát triển hạ tầng giao thông, điện năng và thị trường tài chính quốc gia
Hạ tầng giao thông mở rộng không gian phát triển
Hạ tầng giao thông vừa tạo động lực tăng trưởng trong ngắn hạn, vừa nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn. Đầu tư xây dựng thúc đẩy việc làm, vật liệu, cơ khí, vận tải và dịch vụ; trong khi hệ thống giao thông đồng bộ giúp giảm chi phí logistics, rút ngắn thời gian vận chuyển và tăng cường liên kết vùng.
Việt Nam cần ưu tiên những công trình có ý nghĩa chiến lược như cao tốc Bắc – Nam, đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, các tuyến vành đai, cảng biển cửa ngõ, trung tâm logistics và sân bay quốc tế. Những dự án này phải được phát triển thành một mạng lưới thống nhất, kết nối các trung tâm sản xuất, khu công nghiệp, đô thị và thị trường tiêu dùng.
Đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam có thể hình thành trục vận tải hiện đại xuyên suốt đất nước, đồng thời thúc đẩy công nghiệp đường sắt, cơ khí chính xác, vật liệu mới và đào tạo nhân lực kỹ thuật cao.
Cảng hàng không quốc tế Long Thành cũng có ý nghĩa chiến lược đối với vùng kinh tế phía Nam. Khi được kết nối hiệu quả với Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, hệ thống cao tốc và cảng biển, sân bay này có thể trở thành trung tâm hàng không, logistics và thương mại quốc tế.
Hiệu quả đầu tư chỉ được phát huy khi các phương thức vận tải được kết nối đồng bộ, đồng thời gắn chặt với quy hoạch đất đai, đô thị và công nghiệp.
Bảo đảm năng lượng đi trước một bước
Năng lượng là nền tảng của công nghiệp hóa, chuyển đổi số và tăng trưởng cao. Các ngành bán dẫn, trung tâm dữ liệu, xe điện, công nghiệp xanh và sản xuất công nghệ cao đều đòi hỏi nguồn điện ổn định, chất lượng cao.
Vì vậy, Việt Nam phải đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng, phát triển các nguồn điện sạch và xây dựng thị trường năng lượng cạnh tranh, minh bạch. Hệ thống điện quốc gia cần đa dạng hóa nguồn cung, nâng cao năng lực truyền tải và tăng khả năng dự phòng.
Bên cạnh các nguồn điện truyền thống, cần thúc đẩy điện gió, điện mặt trời, điện khí, lưu trữ năng lượng và những công nghệ phát điện ít phát thải. Quá trình chuyển đổi này phải đi cùng với phát triển lưới điện thông minh, cải cách cơ chế giá và nâng cao hiệu quả điều độ hệ thống.
Doanh nghiệp cũng cần đổi mới công nghệ, giảm tiêu hao năng lượng và tăng tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo. Đây vừa là giải pháp nâng cao năng suất, vừa là điều kiện để hàng hóa Việt Nam đáp ứng các tiêu chuẩn xanh của thị trường quốc tế.
Xây dựng thị trường tài chính cân bằng và hiện đại
Thị trường tài chính là hạ tầng dẫn vốn của nền kinh tế. Muốn duy trì tăng trưởng cao, Việt Nam phải huy động được nguồn vốn trung và dài hạn cho sản xuất, đổi mới công nghệ, phát triển đô thị, chuyển đổi xanh và các dự án hạ tầng lớn.
Do nền kinh tế vẫn phụ thuộc nhiều vào tín dụng ngân hàng, cần phát triển cân bằng hơn giữa ngân hàng, thị trường cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, bảo hiểm và các quỹ đầu tư. Thị trường chứng khoán phải trở thành kênh huy động vốn thực chất cho doanh nghiệp và nền kinh tế.
Đối với thị trường trái phiếu doanh nghiệp, nhiệm vụ trọng tâm là phục hồi niềm tin bằng minh bạch, kỷ luật và trách nhiệm. Doanh nghiệp phát hành phải công bố đầy đủ thông tin tài chính, mục đích sử dụng vốn và khả năng trả nợ.
Xếp hạng tín nhiệm cần được mở rộng để giúp nhà đầu tư nhận diện mức độ rủi ro, định giá lãi suất phù hợp và nâng cao kỷ luật thị trường. Bên cạnh đó, Việt Nam cần thúc đẩy tài chính xanh, fintech, thanh toán số và các cơ chế thử nghiệm có kiểm soát.
2. Phát huy vai trò đầu tàu của các cực tăng trưởng lớn
Trong mô hình tăng trưởng mới, các đô thị lớn phải trở thành đầu tàu dẫn dắt khu vực xung quanh. Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Hải Phòng và Đà Nẵng có những lợi thế khác nhau nhưng đều giữ vị trí quan trọng trong mạng lưới tăng trưởng quốc gia.
Hà Nội cần phát huy vai trò trung tâm chính trị, hành chính, giáo dục, nghiên cứu và dịch vụ chất lượng cao. Với hệ thống trường đại học, viện nghiên cứu và đội ngũ trí thức lớn, Thủ đô cần ưu tiên phát triển công nghệ số, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghiệp văn hóa, tài chính và giao thông đô thị hiện đại.
Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục là trung tâm kinh tế, thương mại, tài chính và đổi mới sáng tạo lớn nhất cả nước. Thành phố cần chuyển mạnh sang dịch vụ tài chính, công nghệ cao, logistics và kinh tế số; đồng thời tăng cường liên kết với Đồng Nai, Tây Ninh, hệ thống cảng biển Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.
Đồng Nai cần khai thác lợi thế từ hệ thống khu công nghiệp, cao tốc và Cảng hàng không quốc tế Long Thành để phát triển công nghiệp công nghệ cao, logistics và đô thị sân bay.
Hải Phòng tiếp tục phát huy vai trò cửa ngõ cảng biển, trung tâm logistics và công nghiệp chế tạo của miền Bắc. Đà Nẵng cần tập trung vào dịch vụ chất lượng cao, công nghệ số, logistics, bán dẫn, du lịch và đổi mới sáng tạo.
Các cực tăng trưởng phải tăng cường liên kết, chia sẻ hạ tầng và phân công chức năng, thay vì cạnh tranh dàn trải. Khi mỗi địa phương phát huy đúng lợi thế, sức lan tỏa sẽ được mở rộng ra toàn vùng và cả nước.
3. Xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng
Phát triển Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam với hai cực Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng là bước đi quan trọng nhằm nâng cao vị thế của Việt Nam trong mạng lưới tài chính khu vực và toàn cầu.
Thành phố Hồ Chí Minh có thể tập trung vào thị trường vốn, ngân hàng quốc tế, quản lý tài sản, bảo hiểm, fintech và tài chính xanh. Đà Nẵng có thể chuyên sâu hơn về công nghệ tài chính, dịch vụ tài chính số, tài chính thương mại, logistics và các mô hình thử nghiệm mới.
Hai địa điểm cần bổ trợ lẫn nhau, tránh đầu tư trùng lặp và phải gắn với nhu cầu vốn của nền kinh tế thực.
Thành công của Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ dựa vào ưu đãi thuế hay cơ sở hạ tầng hiện đại. Yếu tố quyết định là một khung pháp lý ổn định, cơ chế giải quyết tranh chấp theo chuẩn quốc tế, chính sách ngoại hối phù hợp, hạ tầng dữ liệu an toàn và đội ngũ nhân lực tài chính, pháp lý, công nghệ chất lượng cao.
Cùng với sự cởi mở, cần duy trì cơ chế giám sát chặt chẽ để phòng ngừa rửa tiền, thao túng thị trường và rủi ro tài chính xuyên biên giới. Minh bạch, kỷ luật và quản trị rủi ro phải trở thành nền tảng của trung tâm tài chính.
Kết luận
Những lĩnh vực kinh tế trọng điểm tiên phong mở đường chính là các trụ cột vật chất và tài chính của mô hình tăng trưởng kinh tế mới trong Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Hạ tầng giao thông mở rộng không gian phát triển; năng lượng bảo đảm nền tảng cho công nghiệp hóa; thị trường tài chính huy động và phân bổ vốn; các cực tăng trưởng tạo sức lan tỏa; còn Trung tâm tài chính quốc tế giúp kết nối Việt Nam với dòng vốn toàn cầu.
Khi các lĩnh vực này được phát triển đồng bộ, gắn với cải cách thể chế, khoa học – công nghệ và quản trị hiện đại, Việt Nam sẽ có điều kiện khai thác tốt hơn các nguồn lực, nâng cao năng suất và tạo ra những động lực tăng trưởng có chất lượng cao.
Saigon Ratings [09/07/2026]
