Thị trường trái phiếu doanh nghiệp bước vào giai đoạn phục hồi có chọn lọc
Trong quý II năm 2026, thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục phục hồi, thể hiện qua sự gia tăng mạnh của hoạt động phát hành trên thị trường sơ cấp, thanh khoản được cải thiện trên thị trường thứ cấp và tỷ lệ mua lại trái phiếu trước hạn đạt mức cao.
Tuy nhiên, quá trình phục hồi đang diễn ra theo hướng thận trọng và có sự phân hóa rõ rệt giữa các ngành, các tổ chức phát hành cũng như từng nhóm chất lượng tín dụng. Chi phí huy động vốn tăng, yêu cầu pháp lý chặt chẽ hơn và áp lực đáo hạn lớn trong hai năm tới tiếp tục là những yếu tố cần được doanh nghiệp và nhà đầu tư đặc biệt quan tâm.
Bối cảnh kinh tế vĩ mô hỗ trợ thị trường vốn
Trong bối cảnh kinh tế thế giới tăng trưởng tương đối thấp, kinh tế Việt Nam vẫn duy trì kết quả tích cực. GDP quý II/2026 tăng 8,39% so với cùng kỳ năm trước; tính chung sáu tháng đầu năm, GDP tăng 8,18%.
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu sáu tháng đầu năm đạt 549,69 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội trong quý II đạt hơn 1,05 triệu tỷ đồng, tăng 14%.
Tín dụng toàn hệ thống đến ngày 29/6/2026 tăng 7,73% so với cuối năm 2025. Lãi suất cho vay phát sinh mới bình quân ở mức khoảng 8,38%/năm, trong khi lãi suất huy động bình quân đối với tiền gửi mới giảm xuống khoảng 5,7%/năm.
Dù vậy, lạm phát đang tạo ra sức ép nhất định khi CPI bình quân quý II/2026 tăng 5,25% so với cùng kỳ. Đây là yếu tố có thể ảnh hưởng đến định hướng điều hành lãi suất, chi phí vốn và hoạt động huy động vốn của doanh nghiệp trong thời gian tới.
Phát hành trái phiếu tăng mạnh so với quý I/2026
Trong quý II/2026, thị trường sơ cấp ghi nhận 125 lô trái phiếu được phát hành, với tổng giá trị khoảng 170.733 tỷ đồng. So với quý I/2026, số lô phát hành tăng gấp 5,2 lần và giá trị phát hành tăng gấp 4,1 lần.
Mặc dù phục hồi mạnh theo quý, kết quả này vẫn thấp hơn cùng kỳ năm 2025, khi thị trường ghi nhận 205 lô phát hành, tương ứng giá trị 243.464 tỷ đồng.
Lũy kế sáu tháng đầu năm 2026, thị trường có 149 lô trái phiếu được phát hành, tổng giá trị đạt 212.372 tỷ đồng. Quy mô huy động vẫn cao hơn đáng kể so với giai đoạn 2022–2024, nhưng đã điều chỉnh so với sự phục hồi mạnh của năm 2025.
Đáng chú ý, lãi suất phát hành bình quân trong quý II tăng lên 9,38%/năm, so với 8,56%/năm trong quý I và 6,82%/năm cùng kỳ năm 2025. Chi phí vốn tăng là một trong những nguyên nhân khiến nhiều doanh nghiệp thận trọng hơn trong kế hoạch phát hành.
Ngân hàng và bất động sản chiếm 89% giá trị phát hành
Cơ cấu phát hành trái phiếu trong quý II/2026 tiếp tục tập trung chủ yếu vào hai ngành ngân hàng và phát triển bất động sản.
Ngành ngân hàng chiếm 47% tổng giá trị phát hành, tăng mạnh so với mức 28% của quý trước. Ngành bất động sản chiếm 42%, giảm từ mức 61% trong quý I nhưng vẫn là một trong hai nhóm phát hành chủ lực.
Lãi suất trái phiếu bất động sản bình quân ở mức 11,70%/năm, cao nhất thị trường, phản ánh rủi ro tín dụng và chi phí huy động vốn lớn hơn. Trong khi đó, trái phiếu ngân hàng có lãi suất bình quân thấp nhất, khoảng 8,40%/năm.
Về phương thức phát hành, trái phiếu riêng lẻ chiếm 90% tổng giá trị, phát hành ra công chúng chiếm 4% và phát hành quốc tế chiếm khoảng 5%. Điểm đáng chú ý là Vingroup đã phát hành thành công 350 triệu USD trái phiếu quốc tế kỳ hạn 5 năm, tương đương hơn 9.210 tỷ đồng.
Kỳ hạn phát hành chủ yếu từ một đến ba năm
Trái phiếu có kỳ hạn từ 1–3 năm chiếm 72% tổng giá trị phát hành trong quý II/2026, tương ứng khoảng 122.900 tỷ đồng. Nhóm kỳ hạn 3–5 năm chiếm 13%, kỳ hạn 5–10 năm chiếm 14%, còn kỳ hạn trên 10 năm chỉ chiếm 1%.
Cơ cấu này cho thấy doanh nghiệp vẫn ưu tiên kỳ hạn ngắn và trung hạn để duy trì sự linh hoạt trong quản trị nguồn vốn. Tuy nhiên, tỷ trọng kỳ hạn ngắn lớn cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về quản trị dòng tiền và kế hoạch tái cấp vốn khi trái phiếu bước vào chu kỳ đáo hạn.
Trong tổng số 43 tổ chức phát hành trong quý, có 37 tổ chức đã được xếp hạng tín nhiệm, chiếm 86%. Trong đó, 76% số tổ chức được xếp hạng thuộc nhóm đầu tư và 24% thuộc nhóm đầu cơ. Kết quả này cho thấy xếp hạng tín nhiệm đang ngày càng giữ vai trò quan trọng trong việc đánh giá, phân loại và định giá rủi ro trái phiếu.
Thanh khoản thị trường thứ cấp đạt mức cao
Giá trị giao dịch trên thị trường thứ cấp duy trì xu hướng tăng trong quý II/2026. Giá trị giao dịch bình quân đạt gần 6.753 tỷ đồng mỗi phiên, mức cao nhất kể từ khi thị trường giao dịch trái phiếu riêng lẻ tập trung đi vào hoạt động.
Giao dịch vẫn tập trung chủ yếu ở các mã trái phiếu bất động sản và ngân hàng. Điều này cho thấy nhà đầu tư đang ưu tiên các doanh nghiệp quy mô lớn, có mức độ nhận diện cao hoặc chất lượng tín dụng tương đối tốt.
Thanh khoản được cải thiện là tín hiệu tích cực, giúp nhà đầu tư dễ dàng tái cơ cấu danh mục, đồng thời nâng cao sức hấp dẫn của hoạt động phát hành trên thị trường sơ cấp.
Tỷ lệ mua lại trước hạn đạt 89%
Trong quý II/2026, tổng giá trị trái phiếu thuộc diện mua lại đạt khoảng 148.000 tỷ đồng. Các doanh nghiệp đã thực hiện mua lại khoảng 131.700 tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ 89% – mức cao nhất kể từ đầu năm 2024.
Hoạt động mua lại tăng mạnh phản ánh sự chủ động của doanh nghiệp trong cơ cấu danh mục nợ, giảm dư nợ trái phiếu lưu hành và tối ưu hóa chi phí vốn.
Giá trị chậm thanh toán gốc, lãi trong quý ước khoảng 5.300 tỷ đồng, chiếm 4% tổng nghĩa vụ đến hạn. Các khoản chậm trả chủ yếu tập trung ở một số doanh nghiệp bất động sản từng phát sinh khó khăn về dòng tiền, thay vì lan rộng trên toàn thị trường.
Áp lực đáo hạn sẽ tăng mạnh trong hai năm tới
Từ quý III/2026 đến hết quý II/2028, tổng giá trị trái phiếu dự kiến đáo hạn đạt khoảng 936.800 tỷ đồng, bình quân khoảng 117.000 tỷ đồng mỗi quý.
Các đỉnh đáo hạn lớn tập trung tại quý II/2027 với 204.700 tỷ đồng, quý III/2027 với 152.400 tỷ đồng và quý II/2028 với 155.500 tỷ đồng. Áp lực chủ yếu nằm ở nhóm ngân hàng và bất động sản.
Do đó, doanh nghiệp cần chủ động cân đối dòng tiền, đa dạng hóa nguồn vốn, nâng cao chất lượng quản trị và duy trì khả năng tiếp cận thị trường. Nhà đầu tư cũng cần tập trung đánh giá năng lực tài chính, mục đích sử dụng vốn, tài sản bảo đảm, lịch sử thanh toán và kết quả xếp hạng tín nhiệm của từng tổ chức phát hành.
Triển vọng thị trường trái phiếu doanh nghiệp
Nghị định số 200/2026/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ thúc đẩy thị trường phát triển theo hướng minh bạch, kỷ luật và lựa chọn chất lượng thay vì chạy theo quy mô.
Trong ngắn hạn, các tiêu chuẩn mới có thể khiến hoạt động phát hành trở nên thận trọng hơn. Tuy nhiên, về dài hạn, việc tăng cường công bố thông tin, kiểm soát mục đích sử dụng vốn và mở rộng vai trò của xếp hạng tín nhiệm sẽ góp phần khôi phục niềm tin của nhà đầu tư.
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc quan trọng. Sự phục hồi bền vững sẽ phụ thuộc vào chất lượng tổ chức phát hành, khả năng quản trị dòng tiền, mức độ minh bạch và năng lực đánh giá rủi ro của các chủ thể tham gia thị trường.
Saigon Ratings [13/07/2026]
